Porcelana w piekarniku i zamrażarce – co wolno, czego nie?

Nie każda porcelana nadaje się do piekarnika czy zamrażarki, nawet jeśli na pierwszy rzut oka wygląda tak samo jak naczynia żaroodporne. O możliwości używania jej w wysokich i niskich temperaturach decydują właściwości konkretnego wyrobu oraz zalecenia producenta.

Nie każda porcelana nadaje się do piekarnika czy zamrażarki, nawet jeśli na pierwszy rzut oka wygląda tak samo jak naczynia żaroodporne. O możliwości używania jej w wysokich i niskich temperaturach decydują właściwości konkretnego wyrobu oraz zalecenia producenta. Znaczenie mają również nagłe zmiany temperatury, które mogą doprowadzić do pęknięcia naczynia. Sprawdź, jak rozpoznać porcelanę przeznaczoną do pieczenia i mrożenia oraz jak bezpiecznie z niej korzystać.

Jaka jest temperatura wypału porcelany i kiedy naczynie się topi?

Podczas produkcji porcelana przechodzi przez temperatury nieporównywalne z kuchennymi. Dobre wyroby wypala się powyżej 1300°C, dzięki czemu masa zyskuje niską porowatość: słabiej nasiąka wilgocią i tłuszczem oraz lepiej znosi codzienny kontakt ze zmywarką. Wiedza o tym, jaka jest temperatura wypału porcelany, mówi więc wiele o jakości materiału, ale o dopuszczalnym zastosowaniu wciąż decyduje oznaczenie producenta, bo naprężenia termiczne zależą też od kształtu i grubości naczynia.

A w jakiej temperaturze topi się porcelana? Warto mieć na uwadze, że nie ma ona jednej, ściśle określonej temperatury topnienia. Podczas produkcji porcelanę wypala się w temperaturach znacznie wyższych niż te osiągane w domowym piekarniku, nie oznacza to jednak, że każde gotowe naczynie porcelanowe można bezpiecznie podgrzewać. Większym zagrożeniem jest szok termiczny, czyli gwałtowna zmiana temperatury, która powoduje nierównomierne rozszerzanie się materiału i może doprowadzić do pęknięcia naczynia.

Czy porcelana może być w piekarniku?

Nie oceniaj odporności naczynia na podstawie wyglądu. Gruby, ciężki talerz może pęknąć szybciej niż cienkościenna forma do zapiekanek zaprojektowana z myślą o pieczeniu, ponieważ o wytrzymałości decyduje skład masy i sposób formowania. Odpowiedź na pytanie, czy porcelana może być w piekarniku, znajdziesz więc nie w dotyku czy wyglądzie, lecz na spodzie naczynia albo w opisie produktu. Wyroby przeznaczone do zapiekania mają zwykle podany limit temperatury, najczęściej 230–250°C. Brak takiej informacji traktuj jak zakaz umieszczania naczynia w piekarniku.

Osobną grupę stanowią naczynia ze złoceniami i platynowymi zdobieniami. Metaliczne dekory nie wytrzymują pieczenia: matowieją i odbarwiają się na brzegach, a w mikrofalówce zaczynają iskrzyć już po kilkunastu sekundach. Takie kolekcje wykorzystuj wyłącznie jako zastawa stołowa.

Porcelana w zamrażarce i lodówce

Niskie temperatury same w sobie nie szkodzą porcelanie. Gęsta, szkliwiona masa znosi mróz znacznie lepiej niż żar piekarnika, dlatego przechowywanie potraw w porcelanowych naczyniach w lodówce czy nawet zamrażarce jest bezpieczne. Podczas zamrażania należy jednak pamiętać o kilku zasadach: przede wszystkim nie mroź potraw w naczyniu z rysami lub odpryskami szkliwa – w uszkodzone miejsca wnika wilgoć, która podczas zamarzania zwiększa objętość i poszerza pęknięcie.

Prawdziwe ryzyko pojawia się również przy zmianach temperatur. Naczynie wyjęte prosto z zamrażarki i wstawione do nagrzanego piekarnika przechodzi skok o ponad 200°C w kilka sekund – tego nie wytrzyma nawet solidna forma. Przed pieczeniem najpierw rozmroź zapiekankę.

Jak chronić porcelanę przed szokiem termicznym?

Skoro największym zagrożeniem są gwałtowne zmiany temperatury, znaczenie ma sposób, w jaki naczynie nagrzewasz, studzisz i przenosisz między lodówką, zamrażarką a piekarnikiem. Jeśli producent dopuszcza takie zastosowanie porcelany, przestrzegaj kilku zasad:

• wstawiaj formę do zimnego piekarnika i nagrzewaj ją razem z nim;
• nie przekładaj naczyń prosto z lodówki ani zamrażarki na gorącą blachę;
• studź wypiek na desce lub złożonej ściereczce, nie na kamiennym blacie;
• nie podgrzewaj pustego naczynia;
• nie polewaj rozgrzanej formy zimną wodą.

Postaw na porcelanę, która zniesie kuchenną codzienność

Przed użyciem talerza lub formy w piekarniku, zamrażarce czy zmywarce sprawdź oznaczenia na spodzie naczynia lub zalecenia producenta na opakowaniu. Warto zrobić to również przed zakupem, szczególnie jeśli szukasz porcelany do określonych zastosowań. Na otoporcelana.pl znajdziesz polską porcelanę Bogucice w wielu fasonach i dekoracjach – od klasycznej bieli po bardziej ozdobne kolekcje. Poznaj właściwości wybranych naczyń i skompletuj zastawę odpowiednią do tego, jak zamierzasz z niej korzystać.